Triển lãm ‘MÂY QUA VÙNG KÝ ỨC’ – Tái tạo rồi phá hủy quá khứ để thấu hiểu

Hiếu Hạnh

|

9:26 19/04/2024

Share

artLIVE – Ngày 11-4 vừa qua, triển lãm ‘MÂY QUA VÙNG KÝ ỨC’ đã chính thức diễn ra tại Work Room Four Gallery, Hà Nội. Triển lãm trưng bày những tác phẩm được tái sinh từ mảng ký ức lịch sử đang dần tàn phai. 

may_qua_vung_ky_uc_luu_tuyen
Ngày 11-4 vừa qua, triển lãm ‘MÂY QUA VÙNG KÝ ỨC’ đã chính thức diễn ra tại Work Room Four Gallery, Hà Nội. 

Nghệ sĩ Lưu Tuyền sinh năm 1982 tại Thái Bình, hiện đang sinh sống và làm việc tại Thủ đô Hà Nội. Tốt nghiệp Trường Đại học Mỹ thuật Công nghiệp Hà Nội, anh bắt đầu con đường nghệ thuật của bản thân với tư cách một nghệ sĩ độc lập. 

Năm 2013, Lưu Tuyền đã trở thành họa sĩ thành danh được biết đến khi thực hành khám phá chất liệu nhựa epoxy trên các tác phẩm điêu khắc. Là một trong những nghệ sĩ đương đại táo bạo và đặc biệt của Việt Nam, anh tiếp tục vượt qua những ranh giới thông thường với phong cách và quan điểm độc đáo của mình. 

nghe_si_luu_tuyen
Nghệ sĩ Lưu Tuyền sinh năm 1982 tại Thái Bình, hiện đang sinh sống và làm việc tại Thủ đô Hà Nội.

Nam họa sĩ đã góp mặt ở một số triển lãm trong nước cũng như quốc tế Mỹ, Singapore, Trung Quốc, Malaysia, HongKong và Châu Âu. Các triển lãm cá nhân đáng chú ý có thể kể đến như Thiên đường hoàn hảo – Six Senses Space, Hà Nội (2023), Hiện thực của sự hoàn hảo – Bảo tàng Mỹ thuật Quốc gia, Hà Nội (2018), Vỏ bọc của hiện thực – Viet Art Center, Hà Nội (2012).

Hồi sinh những đoạn ký ức qua cổ vật vô danh  

MÂY QUA VÙNG KÝ ỨC có thể được xem như một bộ sưu tập các cổ vật đương đại đầy mê hoặc. Chúng được sinh ra từ những mảnh ký ức lịch sử đang dần tàn phai và mai một. Đây dường như là một hành trình tìm lại danh tính của quá khứ và nghệ sĩ trở thành một người thu nhặt những báu vật, những nhân diện vô danh hòa lẫn trong bao nhiêu tàn tích sót lại của lịch sử, không còn nguyên vẹn. 

may_qua_vung_ky_uc_luu_tuyen
MÂY QUA VÙNG KÝ ỨC có thể được xem như một bộ sưu tập các cổ vật đương đại đầy mê hoặc. 

Nghệ sĩ Lưu Tuyền sắp xếp tất cả những gì đã tổng hợp được trong hình hài mới, chúng rạn nứt và mờ mịt hơn, được treo lơ lửng trong thời gian. Điều này đã tạo ra các tác phẩm nghệ thuật tôn vinh những giá trị cũ nhưng được đặt dưới lăng kính của cái nhìn hiện đại.

Thông qua việc tái tạo tổng thể những hiện vật trong quá khứ, nghệ sĩ Lưu Tuyền đã góp phần hồi sinh chúng. Rồi anh lại phá hủy, đập vỡ chúng ra thành từng mảnh, sau đó sắp xếp về ban đầu và phủ lên một lớp nhựa epoxy. 

Ký ức được hiển hiện lên nhưng không còn nguyên vẹn, vẫn tồn tại trong một chỉnh thể bên trong thực tại riêng của người nghệ sĩ. Quá trình này được nhận định như một hành trình nỗ lực của sự sáng tạo và phá hủy, để tác phẩm được hoàn thành và có đời sống riêng biệt, không bị hoàn chỉnh một cách có chủ đích. Anh tạo ra cõi giới bị chôn vùi mới của những ký ức vẫn còn cháy âm ỉ, không thể phai mờ. 

“Tôi tìm thấy mối liên hệ giữa quá khứ và hiện tại, giữa con người và những gì giá trị, hoặc vô giá trị, mà chúng ta đã tạo ra. Tôi liên tưởng đến những thân phận con người, được ghi nhớ hoặc lãng quên. Tất cả trải qua nhiều thăng trầm, biến đổi và dạt trôi cùng lịch sử”

Nghệ sĩ Lưu Tuyền
may_qua_vung_ky_uc_luu_tuyen
Thông qua việc tái tạo tổng thể những ấn tượng về hiện vật trong quá khứ, nghệ sĩ Lưu Tuyền đã góp phần hồi sinh chúng.

Thông qua quá trình sáng tạo chậm rãi và khổ công, anh kết nối bản thân với quá khứ và làm chậm lại sự hối hả của cuộc sống đương đại. Nam nghệ sĩ dường như cảm nhận được một sự kết nối vô hình nào đó giữa tâm trí mình với những giá trị cốt lõi của nền văn hóa truyền thống cổ xưa.

Đó chính là những cổ vật được tìm thấy dưới những con tàu đắm, những đồ vật rất đỗi bình thường, quen thuộc. Chúng được nâng niu, bảo tồn, hoặc không hề có nguồn gốc và danh tính bị vứt bỏ, những thành quách được tôn vinh hoặc bỏ quên hoang phế. 

may_qua_vung_ky_uc_luu_tuyen
Bộ tranh này được thực hành trong khoảng 2000 ngày từ trước, trong, sau đại dịch Covid.

Tuyên ngôn hoài nghi niềm tin về chốn thiên đường

Bộ tranh này được thực hành trong khoảng 2000 ngày từ trước, trong, sau đại dịch Covid. Trước tâm thức khủng hoảng và mơ hồ nhưng cũng rất đỗi tĩnh lặng ấy đã thúc đẩy những đối thoại nội tâm phát triển trong tâm trí nghệ sĩ Lưu Tuyền. Chúng chính là những chiêm nghiệm về sự tồn tại của thân phận con người giữa sự hỗn độn đầy phức tạp của lý trí và cảm xúc. 

“Hành động phá hủy khiến tôi đi từ cảm giác này đến cảm giác khác, từ thoả mãn cho đến tiếc nuối, từ vui vẻ, buồn bã cho đến vô cảm. Tôi cảm nhận được giá trị của lịch sử đã bị thời cuộc phá huỷ, bào mòn. Tôi cảm nhận được sự mất mát và muốn giành giật, tái tạo các giá trị từ quá khứ cho tương lai, từ hữu hạn cho vô hạn, từ vô hình cho hữu hình” – Họa sĩ Lưu Tuyền chia sẻ.

may_qua_vung_ky_uc_luu_tuyen
Nam họa sĩ tái tạo những đồ vật dựa trên các mảnh màu sắc hoặc hoa văn.

Nam họa sĩ tái tạo những đồ vật dựa trên các mảnh màu sắc hoặc hoa văn. Anh che giấu và để lộ các lớp màu đa tầng, các hình thái bất quy tắc, qua các lớp nhựa resin, nhẹ nhàng phủ lên như những đám mây. Những đồ vật được tái tạo treo lơ lửng trong không trung, trong các lớp bụi và được hàn gắn lại như báu vật được bảo tồn. 

Tất cả gần như vẫn tiếp tục nhưng trong một thực thể mới, trong một môi trường sống mới, an toàn hơn. Lớp men phủ trên cùng – láng mượt và trong trẻo là lớp men của một thời đại mới, bủa vây lấy những trầm tích hoen ố, loang lổ rêu phong khiến quá khứ đẹp đẽ nằm yên tĩnh tại. 

“Những đồ vật tưởng chừng như sẽ bị thời gian xoá nhoà, tôi tái tạo để từ “vô danh” trở nên một thực thể tồn tại có nhiều ý nghĩa” 

Nghệ sĩ Lưu Tuyền

Ngôn ngữ nghệ thuật của anh đi từ cái hiện thực đến cái siêu thực và anh đề cao tính biểu hiện cũng như tính trừu tượng. Thông qua các tác phẩm của mình, anh đặt ra những sự hoài nghi, những chất vấn về niềm tin của con người về chốn thiên đường, giá trị thật sự của nhân loại này cuối cùng nằm ở đâu? 

may_qua_vung_ky_uc_luu_tuyen
Thông qua các tác phẩm, anh đặt ra những sự hoài nghi về niềm tin của con người về chốn thiên đường, giá trị thật sự của nhân loại này cuối cùng nằm ở đâu? 
may_qua_vung_ky_uc_luu_tuyen
Họa sĩ muốn ngưng lại một chút để nhìn sâu vào lâu hơn, để trở về với vùng ven của những tiềm thức chứa đựng ký ức đầy quý giá. 

Quá khứ đã trở thành dĩ vãng, vậy chúng sẽ thành nền tảng để phát triển hay lại chuyển hóa thành rào cản giam giữ những ý tưởng mới mong muốn đột phá? Văn hoá truyền thống có thật sự quan trọng trong xã hội đương đại? 

Trong một “thế giới phẳng”, nhịp sống hối hả và phức tạp mỗi ngày đều muốn “nuốt chửng” con người. Họa sĩ muốn ngưng lại một chút để nhìn sâu vào lâu hơn, để trở về với vùng ven của những tiềm thức chứa đựng ký ức đầy quý giá. 

“Trong không gian ấy, tôi tìm thấy bản thân mình. Ở đó tồn tại những giá trị cốt lõi và gốc rễ của đồ vật, con người và nơi chốn mà chúng ta không thể nhìn thấy nhưng cảm nhận được sâu sắc, chúng mang những tầng nghĩa ẩn dụ phức tạp hơn so với hình thức vốn tồn tại” – Nghệ sĩ Lưu Tuyền. 

may_qua_vung_ky_uc_luu_tuyen
Nghệ sĩ Lưu Tuyền mong muốn nghệ thuật của mình có thể khơi gợi thứ gì đó từ trong sâu thẳm mỗi người thưởng thức. 

Nghệ sĩ Lưu Tuyền mong muốn nghệ thuật của mình có thể khơi gợi thứ gì đó từ trong sâu thẳm mỗi người thưởng thức, đánh thức trong họ một ký ức trường tồn và mở ra hành trình khám phá nội tâm của bản thân. 

Triển lãm MÂY QUA VÙNG KÝ ỨC chào đón công chúng đến tham quan từ ngày 11-4 cho hết ngày 19-5 tại Work Room Four Gallery, số 31 ngõ 67, Tô Ngọc Vân, Tây Hồ, Hà Nội. 

Ảnh: Work Room Four.